ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಜನರಿಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ (MGNREGA) ಇರುವಂತೆ, ನಗರದ ಬಡವರಿಗೂ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸಲು "ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ನಗರೋದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ" ಜಾರಿಯಾಗುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಎಂಜಿನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನಗರಗಳು ದೂರದಿಂದ ನೋಡಲು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಹಾರಾಡುವ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲುಗಳು ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ಮಾಲ್ಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಐಸಿರಿ ಮತ್ತು ವೈಭವದ ಹಿಂದಿನ ಕಟುಸತ್ಯವೆಂದರೆ, ಈ ನಗರಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಬದುಕು ಇಂದಿಗೂ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗವಿಲ್ಲದೆ, ಕೃಷಿ ಮಾಡಲಾಗದೆ ಗುಳೆ ಬಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ನಗರದ ಕೊಳೆಗೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಸಿರುಗಟ್ಟುವ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಜನರಿಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ (MGNREGA) ಇರುವಂತೆ, ನಗರದ ಬಡವರಿಗೂ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸಲು “ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ನಗರೋದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ” ಜಾರಿಯಾಗುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿದೆ.
ಇದನ್ನು ಓದಿದ್ದೀರಾ? ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಅನುಮತಿಸಿದರೆ ನಾಳೆಯೇ ಮಹದಾಯಿ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿ: ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಪುನರುಚ್ಚಾರ
ನಾವು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯವೆಂದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಡತನಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ನಗರದ ಬಡತನಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಡವನಾದರೂ ಕನಿಷ್ಠ ತಲೆಯೆತ್ತಿ ಮಲಗಲು ಸ್ವಂತ ಸೂರಿರುತ್ತದೆ, ಕುಡಿಯಲು ನೀರು ಸಿಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೆರೆಹೊರೆಯವರ ಬೆಂಬಲವಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಗರಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬಂದ ಬಡವನ ಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಬಳಸುವ ಶೌಚಾಲಯದವರೆಗೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ಹಣ ತೆರಲೇಬೇಕು. ಒಂದು ದಿನ ಕೆಲಸ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಆ ಕುಟುಂಬ ಅಂದು ಉಪವಾಸ ಮಲಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೋವಿಡ್ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ನೋಡಿದ ದೃಶ್ಯಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಲಾಕ್ಡೌನ್ ಆದಾಗ ಕೆಲಸ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕಾರ್ಮಿಕರು ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದು ಇದೇ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭದ್ರತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ. ಇಂತಹ ದುರಂತಗಳು ಮರುಕಳಿಸದಂತೆ ತಡೆಯಲು, “ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಬಡ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೂ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 100ರಿಂದ 150 ದಿನಗಳ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಸರ್ಕಾರವೇ ಒದಗಿಸಬೇಕು” ಎನ್ನುವ ಯೋಜನೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕೇವಲ ಬಡವರಿಗೆ ಹಣ ಕೊಡುವ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ನಗರಗಳ ಅಂದವನ್ನು ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಮಹಾನ್ ಯೋಜನೆಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು. ನಗರದ ಚರಂಡಿಗಳ ಹೂಳು ತೆಗೆಯುವುದು, ಉದ್ಯಾನವನಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ, ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವುದು, ಕೆರೆಗಳ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯಂತಹ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ನಗರವೂ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗುತ್ತದೆ, ಬಡವರ ಕೈಗೆ ಹಣವೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಯಾವಾಗ ಬಡವರ ಕೈಗೆ ಹಣ ಸೇರುತ್ತದೆಯೋ, ಆಗ ಅವರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಸ್ಥಳೀಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಉತ್ತೇಜನ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಈಗಾಗಲೇ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಅಯ್ಯಂಕಾಳಿ ನಗರ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ’ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ‘ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಶಹರಿ ರೋಜ್ಗಾರ್ ಯೋಜನೆ’ಗಳು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಒಡಿಶಾ ಮತ್ತು ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶಗಳೂ ಈ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿವೆ. ಸಂಪದ್ಭರಿತ ರಾಜ್ಯವಾದ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಯಾಕೆ ಬರಬಾರದು? ಬೆಂಗಳೂರು, ಮಂಗಳೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡದಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ದಿನಗೂಲಿ ನೌಕರರು ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ವೃತ್ತಗಳಲ್ಲಿ ಕಾದು ನಿಲ್ಲುವ ದೃಶ್ಯ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಯಾದರೆ, ಅವರು ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ಹಂಗಿಲ್ಲದೆ, ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುವ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮೂಲಕ ಗೌರವಯುತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನ ಯೋಜನೆಯಡಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಕೂಲಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅವರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಾವಳಿ ತಪ್ಪುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನು ಓದಿದ್ದೀರಾ? ವಿಜಯಪುರ | ಮನರೇಗಾ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ 2,000 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ: ತನಿಖೆಗೆ ಕೆಆರ್ಎಸ್ ಪಕ್ಷ ಒತ್ತಾಯ
ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಯೋಜನೆಯು ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕೂ ದೊಡ್ಡ ಅಸ್ತ್ರವಾಗಬಲ್ಲದು. ನಗರದಲ್ಲಿನ ಅಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರವೇ ತಮ್ಮ ಬಡಾವಣೆಯ ಹತ್ತಿರ, ಹಗಲು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ನೀಡುವ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದರೆ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮಹಿಳೆಯರು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅವರ ಕುಟುಂಬದ ಪೋಷಣೆಗೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೆ, ನಗರದ ಸ್ಲಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ದಲಿತರು, ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರು ಮತ್ತು ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗದವರೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆ ಒದಗಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಂತೆ.
ನಗರೀಕರಣ ಎಂಬುದು ತಡೆಯಲಾಗದ ಪ್ರವಾಹ. ಹಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಜನರು ನಗರಕ್ಕೆ ಬರುವುದು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ಅಗ್ಗದ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರಂತೆ ನೋಡುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಅವರೂ ನಮ್ಮಂತೆಯೇ ಮನುಷ್ಯರು, ಅವರಿಗೂ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಮನಗಾಣಬೇಕು. ಬೃಹತ್ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕಾರ್ಮಿಕನಿಗೆ ಆ ಕಟ್ಟಡದ ನೆರಳಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲದಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬದಲಾಗಬೇಕು. “ಕೆಲಸ ಕೇಳುವುದು ಭಿಕ್ಷೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಹಕ್ಕು” ಎಂದು ಸಾರುವ ನಗರೋದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆಯು ಸಮತೆಯ ಭಾರತದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬಲವಾದ ಬುನಾದಿಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಹಸಿವು ಮುಕ್ತ ನಗರಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಇದು ಏಕೈಕ ರಾಜಮಾರ್ಗ.

ಜಿ. ಎಸ್. ಶರಣು
ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಪದವೀಧರ, ಕುಷ್ಟಗಿ




