ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ (ಮನರೇಗಾ) ದೇಶದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ನೀಡಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆ. ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ 100 ದಿನಗಳ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಬದಲಾವಣೆ ತಂದಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಕೇಂದ್ರದ ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ಬಜೆಟ್ ಕಡಿತ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತಂದಿದೆ.
2025ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10 ರಿಂದ ನವೆಂಬರ್ 14ರ ನಡುವೆ, ಮನರೇಗಾ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಸುಮಾರು 27 ಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 10.5 ಲಕ್ಷ ಹೊಸ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಕೆಲಸದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಈ ದೊಡ್ಡ ಹೆಚ್ಚಳ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮೂಲಕ ಅರ್ಹತೆಯಿಲ್ಲದ ಫಲಾನುಭವಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಉದ್ದೇಶವಿದ್ದರೂ, ಇದು ನಿಜವಾದ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನೂ ಹೊರಗಿಟ್ಟಿದೆ.
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ಯೋಜನೆ (ಮನ್ರೇಗಾ) ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಡತನ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 2005ರಲ್ಲಿ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಡಾ. ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ನೇತೃತ್ವದ ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತ್ತು. ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ 100 ದಿನಗಳ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ಇದು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರ ಜೀವನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸದಿರುವುದು ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ಅಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶವನ್ನೇ ಅಣಕಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಲಿಬ್ ಟೆಕ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕಳೆದ ಆರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 15 ಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಕೆಲಸದಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ 27 ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಕೆಲಸ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಹಿಂದಿನ ಆರು ತಿಂಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿ ಮೀರಿಸಿದೆ. 2025–26ರ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದ ಮೊದಲ ಆರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 98.8 ಲಕ್ಷ ಹೊಸ ಸೇರ್ಪಡೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ 15.2 ಲಕ್ಷ ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವುದು ನಡೆದಿದ್ದು, ಒಟ್ಟಾರೆ 83.6 ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರು. ಆದರೆ ನವೆಂಬರ್ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು 66.5 ಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ, ಅಂದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 17 ಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯೋಗ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವರಲ್ಲಿ 6 ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ‘ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರು’ (ಕಳೆದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ದಿನ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವರು) ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.
ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವಿಕೆಗಳು ಅತ್ಯಧಿಕವಾಗಿರುವ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶೇ 78.4 ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದ್ದು, 15.92 ಲಕ್ಷ ಮಂದಿಯ ಹೆಸರು ಅಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ (ಶೇ. 67.6) 30,529 ಮಂದಿ, ಛತ್ತೀಸ್ಗಢದಲ್ಲಿ (ಶೇ66.6) 1.04 ಲಕ್ಷ ಮಂದಿ ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದಾರೆ. ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಳಿಸುವಿಕೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದು, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟುಮಾಡಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
2022-2024ರ ನಡುವೆ 1.55 ಕೋಟಿ ಕಾರ್ಡ್ ಡಿಲಿಟ್ : ಸರ್ಕಾರಿ ವರದಿ
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವೇ ನೀಡಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2022ರಿಂದ 2024ರ ನಡುವೆ ಮನರೇಗಾದಿಂದ 1.55 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ರದ್ದುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. 2022-23ರಲ್ಲಿ 86.17 ಲಕ್ಷ ಮತ್ತು 2023-24ರಲ್ಲಿ 68.86 ಲಕ್ಷ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ನಕಲಿ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳು, ಕುಟುಂಬಗಳು ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳಿಂದ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿರುವುದು ಅಥವಾ ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನು ನಗರವೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿರುವುದು ಕಾರಣ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಹೇಳಿದೆ.
ಫೆಬ್ರವರಿ 1ರ ವೇಳೆಗೆ, 13.41 ಕೋಟಿ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲಿ 13.34 ಕೋಟಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಆಧಾರ್ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿತ್ತು (ಶೇ 99.47). ಆದರೆ ಉದ್ಯೋಗ ಅಳಿಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಏರಿಕೆ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಇದೆಯೆಂಬುದನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಆರಂಭ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಮನರೇಗಾ ಯೋಜನೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತದ ಬಡವರಿಗೆ ಒಂದು ಆಶಾಕಿರಣವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಡತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ವಲಸೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ. ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಗ್ರಾಮಪಂಚಾಯತಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣ, ಕೃಷಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಕೆಲಸಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ನಿಯಮಿತ ಆದಾಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಇದು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನೂ ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ. ಸರ್ಕಾರಿ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕುಟುಂಬಗಳು ಬಡತನ ರೇಖೆಯಿಂದ ಮೇಲೆ ಬಂದಿದ್ದವು.
ಆದರೆ, ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸದಿದ್ದರೆ, ಅದರಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಹಾನಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇಂದ್ರದ ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಆಧಾರ್-ಸಂಬಂಧಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ನೈಜ ಫಲಾನುಭವಿಗಳು ಯೋಜನೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಡವರ ಮೇಲೆ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ.
ದೇಶ – ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕಾರ್ಮಿಕರೆಷ್ಟು?
ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಮನರೇಗಾ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಸುಮಾರು 13 ಕೋಟಿ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗದ ಬೃಹತ್ ಜಾಲವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 75 ಲಕ್ಷ ಸಕ್ರಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ರಾಜ್ಯದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ 31 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು, 232 ಬ್ಲಾಕ್ಗಳು ಮತ್ತು 5,958 ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಳಿಸುವಿಕೆಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದ್ದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಮನರೇಗಾ ಯೋಜನೆಯು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ, ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣದಂತಹ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. ಆದರೆ ಬಜೆಟ್ ಕಡಿತಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ತೊಂದರೆಗೀಡು ಮಾಡಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 2025ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗುತ್ತಿಗೆ ಆಧಾರಿತ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ವೇತನ ಪಡೆಯದಿರುವುದು ಯೋಜನೆಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ.
ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ಕಳಪೆ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಯೋಜನೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಬಡವರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಅನುಕೂಲವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತ್ರಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರ ಈ ಮಹತ್ವದ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಆಧಾರ್ ಆಧಾರಿತ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (ಎಬಿಪಿಎಸ್) ಮತ್ತು ಇ-ಕೆವೈಸಿಯಂತಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ನಿಜವಾದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದಾರೆ. ಎಬಿಪಿಎಸ್ ಜಾರಿಯ ನಂತರ 2021-22 ಮತ್ತು 2022-23ರ ನಡುವೆ ಅಳಿಸುವಿಕೆಗಳು ಶೇ. 247 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳಗೊಂಡಿವೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಸಹ ಹೊಸ ಅಡಚಣೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಕಾರಣಕ್ಕೇ ಅಳಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದಾದರೂ, ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಅದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಎನ್ಎಂಎಂಎಸ್ನಲ್ಲಿ (ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮೊಬೈಲ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್) ದುರುಪಯೋಗ ತಡೆಯುವ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯವೇ ಸರಿ. ಜುಲೈ 8ರಂದು ಸರ್ಕಾರ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ ಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ಎನ್ಎಂಎಂಎಸ್ನಲ್ಲಿ ಅಸಂಬದ್ಧ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳು, ಲೈವ್ ಫೋಟೋ ಬದಲು ಹಳೆಯ ಫೋಟೋ ಬಳಸುವುದು, ಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧಿತ ತಪ್ಪುಗಳು ಮತ್ತು ಹಾಜರಾತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ತಪ್ಪುಗಳು ಎಂಬ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ. ಈ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ, ಆದರೆ ಇದರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಳಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ನಿಜವಾದ ಹಕ್ಕುದಾರ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೇ ಹೆಚ್ಚು ಹಾನಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮನರೇಗಾ ಮೊದಲಾದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಯೋಜನೆಗಳ ಬಜೆಟ್ಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಕಡಿತಗಳು ತಳಮಟ್ಟದಿಂದ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 2020–21ರಲ್ಲಿ 385.67 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಿದ್ದ ಬಜೆಟ್ 2025–26ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 198.89 ಕೋಟಿಗೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಕಡಿತದಿಂದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಉದ್ಯೋಗದಿನಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿವೆ, ಕೆಲಸ ಕೇಳಿದಾಗ ಕೂಡ ತಕ್ಷಣ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೂಲಭೂತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಧಾನಗೊಂಡಿದೆ. ಬಜೆಟನ್ನು ವಿಪರೀತವಾಗಿ ತಗ್ಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ತೊಂದರೆ: ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೂಲಿಕಾರ ಸಂಘಟನೆ
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಬೇಕಂತಲೇ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಬಡವರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿರುವ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ‘ಮನರೇಗಾ’ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೂಲಿಕಾರರ ಸಂಘಟನೆ ಆಕ್ರೋಶ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದ, ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೂಲಿಕಾರರ ಸಂಘಟನೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದ ರಾಯಚೂರಿನ ಬಸವರಾಜು,” ಈಗ ಮನರೇಗಾದ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡನ್ನು ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಮಾಡಿಸಲು ಹೋದಾಗ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನರೇಗಾ ವೆಬ್ಸೈಟ್ನ ಸರ್ವರ್ಗಳನ್ನು ನಿಧಾನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಡಚಣೆಯಿಂದ ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ ರದ್ದುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ನಿಜವಾದ ಕಾರ್ಮಿಕರು ತೊಂದರೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವು ಕಡೆ ನಕಲಿ ಕಾರ್ಡ್ಗಳು ಇವೆ. ಆದರೆ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆ ನಿಜವಾದ ಉದ್ಯೋಗದಾತರೂ ಸಮಸ್ಯೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ಮನರೇಗಾ ಸಮಸ್ಯೆ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು.
ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೂಲಿಕಾರರ ಸಂಘಟನೆಯ ಬೀದರ್ನ ಸಂಚಾಲಕರಾದ ಸಪ್ನಾ ಮಾತನಾಡಿ, “ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ‘ಮನರೇಗಾ’ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಈ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಬಜೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಅನುದಾನ ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹೊಸ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಕಳೆದ 6 ತಿಂಗಳಿನಿಂದ ವೇತನ ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಈ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಕೂಡ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಹೊರಗಿಡಲು ಬೇಕಂತಲೇ ಹಲವು ರೀತಿಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕೆವೈಸಿ ನವೀಕರಣ ಕೂಡ ಒಂದು. ಮನರೇಗಾ ಉದ್ಯೋಗ ದೊರಕದ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಮಂದಿ ಬೇರೆ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೂ ವಲಸೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಜಾಬ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ” ಎಂದು ಕೇಂದ್ರದ ಅನ್ಯಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅಳಲನ್ನು ತೋಡಿಕೊಂಡರು.
